Informatorium

I piętro, pok. 140
tel. 61 829 3817 
e-mail: ask@amu.edu.pl

.od 18 września 2017 do 30 czerwca 2018

poniedziałek

9.00–20.00

wtorek – piątek

9.00–20.00

sobota

10.00–17.00

niedziela

nieczynne

Jeżeli masz jakieś pytania, potrzebujesz fachowych informacji z dziedziny – skorzystaj z usługi Zapytaj bibliotekarza – Ask a Librarian.

Zapytaj Bibliotekarza to platforma zdalnej łączności z zespołem pracowników biblioteki. Naszą misją jest dostarczanie Państwu pewnej i pełnej informacji oraz oczekiwanej pomocy w możliwie najkrótszym czasie. Zespół Zapytaj Bibliotekarza udziela informacji również na miejscu w Informatorium, pok.140.

Informatorium

W Informatorium można korzystać z zasobów naukowych dostępnych w sieci,  katalogów kartkowych (alfabetycznego i systematycznego), katalogu online oraz elektronicznych książek i czasopism w subskrypcji UAM, udostępnianych zdalnie. Prowadzimy szkolenia i warsztaty z zakresu wyszukiwania informacji naukowej.

Cyfrowy katalog Biblioteki – DIGIT CARDS
to dostępne w sieci katalogi kartkowe: alfabetyczny i systematyczny, katalog starodruków, katalog rękopisów, katalog masoników oraz katalog dysertacji 1957-98 i  katalog mikrofilmów. Wejście…

Katalog kartkowy alfabetyczny

Katalog alfabetyczny znajduje się w katalogu głównym (pok. 140, I piętro) i zajmuje górną część szaf katalogowych.

Katalog alfabetyczny odnotowuje wszystkie zgromadzone w Bibliotece Uniwersyteckiej książki, broszury, wydawnictwa ciągłe (serie wydawnicze, czasopisma, gazety), atlasy, nuty, libretta itp., wydane po 1800 roku (tj. od 1801 roku), a także zbiory kartograficzne wydane w latach 1801-1968.

Starych druków, rękopisów, ikonografii, itp. szukamy w oddzielnych katalogach, które mieszczą się w pracowniach specjalistycznych. Katalog rękopisów i starych druków znajduje się w sieci w Cyfrowym katalogu Biblioteki – DIGIT CARDS

Katalogiem alfabetycznym należy posłużyć się wówczas, gdy: 
– znana jest nazwa autora (autorów) publikacji, tłumacza literatury pięknej, redaktora pracy zbiorowej, 
– znany jest tytuł pracy zbiorowej (opracowanej przez więcej niż trzech autorów). 
Ale to nie wszystko. Należy pamiętać, że katalog alfabetyczny jest katalogiem autorsko-tytułowym, tzn. w jednym ciągu alfabetycznym uszeregowano karty z nazwami autora (hasło autorskie) lub tytułami (hasło tytułowe) dzieł anonimowych, zbiorowych i wydawnictw ciągłych (seryjnych, czasopism).

uwagahasło tytułowe poprzedza wszystkie identyczne hasła autorskie.

Nie ma odrębnego katalogu czasopism. Czasopism szuka się wg tytułu w katalogu alfabetycznym. Proszę jeszcze raz uważnie przeczytać poprzednią informację. Z czasopism korzystamy na miejscu w czytelniach.

Należy szukać pod „A”. Podstawą szeregowania haseł tytułowych jest ich pierwszy wyraz; nie uwzględnia się jedynie zaimków rodzajnikowych (np. der, die, das, ein, eine – niem.; the, a, an – ang.; la, le, l’, les, un, une – fr.). Jeżeli jednak rodzajniki takie występują w dalszych częściach hasła, stanowią równorzędny element szeregowania.

W katalogu alfabetycznym nie ma litery „Ł”. 
Przy korzystaniu z katalogu alfabetycznego należy znać zasady szeregowania kart katalogowych. Podstawą jest alfabet łaciński, poszerzony o litery „K” i „W”. W związku z tym pomija się wszystkie znaki diakrytyczne; litery: ą, ć, ę, ń, ó, ś, ź, ż znajdują się w jednym szeregu z ich podstawowymi formami a, c, e, n, o, s, z (podobnie w innych alfabetach np. ö=o, ü=u, ä=a itp.). Litera „J” jest połączona w szeregowaniu z literą „I”, a litera „Ł” z literą „L”, tzn. „J” należy szukać pod „I” a „Ł” pod „L”.

Książki publikowane np. w języku rosyjskim, ukraińskim, białoruskim, greckim czy hebrajskim, żydowskim są transliterowane. Litery tych alfabetów zastąpiono odpowiadającymi im literami alfabetu łacińskiego.
Tablice transliteracji do wglądu u dyżurnego bibliotekarza.

uwagaW katalogu alfabetycznym obok kart głównych (zawierających dokładne opisy poszczególnych dokumentów) istnieją również karty pomocnicze, tzw. odsyłacze.

Oczywiście, że nie. Np. od nazwiska Szołochow mamy kartę odsyłaczową:
Szołochow Michaił Aleksandrowicz
zob.  Solochov Michail Aleksandrovic

Tak. Wprowadza się także karty odsyłaczowe od nazw miejscowości i osób występujących w tytułach dzieł, np. pod hasłem Sienkiewicz Henryk wyszczególniono najpierw prace o jego życiu i twórczości, a następnie jego utwory własne; pod hasłem Poznań znajdują się informacje o publikacjach dotyczących tego miasta. 
Nazwiska autorów dzieł występują w katalogu w wersji narodowej. Stąd odsyłacze od form spolszczonych, np. 

Kartezjusz 
zob. Descartes 

Istnieją również karty pomocnicze ułatwiające odszukanie książki w wypadku, gdy jest znany tylko jeden z trzech współautorów książki, redaktor dzieła zbiorowego lub tłumacz literatury pięknej.
Czasopisma oraz wydawnictwa seryjne zmieniające tytuł mają odsyłacze od tytułu nowego do pierwotnego. W katalogu Biblioteki za podstawę w opisie czasopism przyjęto tytuł najstarszego posiadanego rocznika.

Tworzy się także sztuczne hasła zbiorcze. 

Wszystkie sprawozdania instytucji i ciał zbiorowych np. zebrano pod hasłem ‘Sprawozdania instytucji i ciał zbiorowych’. W obrębie tak utworzonego hasła dalszymi elementami szeregowania są: nazwa miejscowości, (siedziba instytucji), nazwa instytucji, np.: Sprawozdania instytucji i ciał zbiorowych, Poznań, Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk. 

Na podobnych zasadach – pod sztucznym hasłem zbiorczym – szereguje się sprawozdania roczne, składy osobowe, spisy wykładów itp. szkół z rozbiciem na: ‚szkoły akademickie’, ‚szkoły podstawowe’, ‚szkoły specjalne’, ‚szkoły średnie’, ‚szkoły zawodowe’.

Dzieła wchodzące w skład numerowanych serii wydawniczych, takich jak Biblioteka Problemów, Biblioteka Narodowa, czy prace naukowe uczelni, instytutów naukowo-badawczych i innych są opisane w katalogu alfabetycznym podobnie jak wszystkie pozostałe książki oraz dodatkowo na karcie zbiorczej, której hasłem jest nazwa serii.

Kryterium ogólnym, decydującym o układzie kart w katalogu, są poszczególne wyrazy bądź ich skróty, a nie całe szeregi liter – bez względu na odrębność wyrazów.

Należy także pamiętać że: 
– przy identycznych nazwiskach dalszymi elementami szeregowania jest alfabetyczna kolejność imion, przy czym inicjały imion traktuje się równorzędnie z imionami pełnymi; 
– nazwiska złożone z dwóch lub więcej członów włącza się po nazwiskach jednoczłonowych, traktując drugi człon jako dalszy wyraz szeregowania; 
– nazwiska ze zrostami rodzajników i przyimków oraz przedrostki i przydawki stałe traktuje się jako jednowyrazowe, mimo że pisze się je oddzielnie, np.: „La Fontane”, „O’Connor” i szuka odpowiednio pod „L” i „O”; 
– przyimki w językach germańskich, które oznaczają szlachectwo, umieszcza się po imieniu autora, np.: Goethe Johann Wolfgang von.

Podane wyżej informacje to zasady formalne dotyczące układu kart w katalogu. W sytuacjach wątpliwych należy zwrócić się do dyżurującego bibliotekarza.

Karty katalogowe katalogu alfabetycznego posiadają symbol klasyfikacji dokumentu. Symbol ten wiąże poszukiwaną pozycję z odpowiednim działem katalogu systematycznego, umożliwiając wyszukiwanie w katalogu systematycznym innych pozycji o podobnej tematyce. Nie trzeba wpisywać go na rewersie.

Zaleca się zamawianie książek przez katalog Cyfrowy katalog Biblioteki – DIGIT CARDS 

Pomocniczo można książki z katalogu kartkowego zamawić do poszczególnych czytelń na dwuczęściowych zakładkach (wcześniej należy wyszukać sygnatury poszukiwanych pozycji w katalogu głównym). Wypełnione zakładki wrzuca się do skrzynki znajdującej się na biurku dyżurnego w danej czytelni. 

Należy czytelnie wypełnić zakładkę, która jest podzielony na dwie części. W górnej części wpisuje się: numer karty bibliotecznej, swoje nazwisko i imię, sygnaturę lub sygnatury (do 4), nazwisko autora, tytuł i tom wypożyczanego dzieła (lub tylko tytuł w przypadku pracy zbiorowej) – dane te należy sprawdzić na karcie katalogowej, czytelny podpis, nazwę wydziału, adres i datę. Dane te powtarza się w dolnej części zakłaki. Zakładkę wrzuca się do pudełka znajdującego się w danej czytelniach
uwagaJeżeli na karcie katalogowej zauważysz pieczątkę ”HORIZON” oznacza to, że opis tej książki znajdziesz w bieżącym katalogu online.

Książki odbiera się w Wypożyczalni (gmach B, tel. 61 829 38 51):

  • zamówione elektronicznie – tego samego dnia:

poniedziałek – piątek
od godziny 9.00 do 20.00

sobota
od godziny 10.00 do 17.00

  • zamówione na zakładkach odbiera się w czytelni w ciągu pół godziny. Natomiast wypożyczenie możliwe jest po kilku dniach ze względu na konieczność wprowadzenia ich do bazy katalogu online Biblioteki.

Katalog kartkowy systematyczny

Należy posłużyć się systematycznym katalogiem rzeczowym. Dzieli on piśmiennictwo zgromadzone w Bibliotece na poszczególne dziedziny wiedzy. Nazwy tych dziedzin stanowią działy główne katalogu. Każdy z działów głównych dzieli się na poddziały o coraz węższym (bardziej szczegółowym) zakresie treściowym. W obrębie większych działów (zarówno pierwszego stopnia, jak i dalszych) stosuje się poddziały wspólne, grupujące obok siebie określone formy wydawnicze i piśmiennicze (np. podręczniki, bibliografie, księgi pamiątkowe).

Katalog systematyczny mieści się w Katalogu (pok. 140) w dolnych częściach szaf.

Katalog systematyczny obejmuje ten sam zasób dokumentów (książek) co katalog alfabetyczny. Szereguje opisy katalogowe według dziedzin wiedzy, zgodnie z zasadą „od ogółu do szczegółu”.

Oczywiście. Karty katalogowe katalogu alfabetycznego posiadają symbol klasyfikacji systematycznej dokumentu. Symbol ten wiąże wyszukiwaną pozycję z odpowiednim działem katalogu systematycznego.

Schemat katalogu systematycznego Biblioteki jest dostępny dla użytkowników w sali katalogowej.

Całość piśmiennictwa została podzielona na działy główne, oznaczone dużymi literami alfabetu łacińskiego w następujący sposób: 

A – Dział ogólny: encyklopedie, słowniki informatory czasopisma, informatyka, naukoznawstwo, prasoznawstwo i muzealnictwo 
B – Bibliotekoznawstwo 
C – Etnografia, archeologia i nauki pomocnicze historii 
D – E – Historia i historia kultury 
F – Wojskowość 
G – Ruchy społeczne 
H – Nauki polityczne 
I – Socjologia 
K – Ekonomia 
L – Prawo 
M – Sztuka 
N – Q – Filologia 
R – Filozofia, psychologia 
S – Pedagogika 
T – Religioznawstwo
U – Geografia 
V – Matematyka 
W – Nauki przyrodnicze 
X – Medycyna 
Y – Technika 
Z – Literatura dziecięca 

Do dalszego szczegółowego podziału każdej z tych dziedzin służą symbole, zbudowane z małych liter alfabetu łacińskiego oraz cyfr rzymskich i arabskich.

Najpierw należy zapoznać się ze schematem tego katalogu. 
Dodatkową pomocą jest kartkowy indeks przedmiotowy do katalogu systematycznego, który zestawia hasła tematyczne w układzie abecadłowym i wskazuje, w których działach i poddziałach znajduje się odpowiadające im piśmiennictwo. Znajduje się on w sali katalogowej.

W obrębie każdej dziedziny wiedzy przyjmuje się następującą kolejność grup rzeczowych (poddziałów): bibliografie, czasopisma, encyklopedie, słowniki, dzieła zbiorowe, metodologia, biografie, kongresy i zjazdy, stowarzyszenia i instytucje, opracowania ogólne, podręczniki. 
Przykład: C – Etnografia, Ca I – Etnografia, Bibliografie, Ca II – Etnografia, Czasopisma, Ca III – Etnografia, Encyklopedie, itp.

W dalszej części następuje merytoryczny podział danej dyscypliny wiedzy. Cb I1 Etnografia. Europa. Opracowania ogólne. Podręczniki

W działach o wąskim zakresie treściowym (dotyczących zagadnień szczegółowych) karty katalogowe są szeregowane według:

  • kolejności chronologicznej wydania druku (dokumenty najnowsze znajdują się na końcu działu; z tego względu zaleca się rozpoczynać poszukiwanie od pozycji umieszczonych na końcu), taki układ jest najczęstszy;
  • kolejności alfabetycznej (czasopisma, biografie);
  • kolejności alfabetycznej haseł rzeczowych, tworzonych dla bliższego określenia tematyki w niektórych działach.

uwagaNa kartach przewodnich poszczególnych działów oznaczono sposób szeregowania.

Przed wypełnieniem zakładki pozycje wyszukane w katalogu systematycznym warto sprawdzić w katalogu alfabetycznym, ze względu na możliwość odnalezienia w nim dodatkowych sygnatur (egzemplarzy) danej książki.

Loading...